Anayasa Mahkemesi (norm denetimi), E. 2000/3, K. 2002/34, T. 20.03.2002
Sonuç: Karar verilmesine yer olmadığı
Künye
- Mahkeme
- Anayasa Mahkemesi
- Karar türü
- Norm denetimi
- Esas numarası
- 2000/3
- Karar numarası
- 2002/34
- Karar tarihi
- 20.03.2002
Sonuç, kararın hüküm bölümünden kuralla okunmuştur; bağlayıcı olan karar metnidir.
Konu
17.02.1926 günlü, 743 sayılı "Türk Kanunu Medenîsi"nin 297/1. ve 310. maddelerinin, Anayasa'nın 10., 11/2., 12. ve 41. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptali istemidir.
Mahkemenin kendi cümlesidir; karar metninden aynen alınmıştır.
İlgili kanun maddeleri
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası
- m. 10 karar tarihinden sonra değişti
- m. 12
- m. 41 karar tarihinden sonra değişti
- m. 152
Resmî metin (yeni sekmede açılır) Bu kanuna atıf yapan kararlar
Maddeler karar metninden kurallarla okunmuş ve mevzuat dizinine bağlanmıştır; madde metni resmî kaynaktadır. Değişiklik notları 23.08.2026 tarihinde indirilen resmî metinden okunur.
Kararın tam metni
Kişisel veriler kurallarla çıkarılmıştır; köşeli ayraç içindeki işaretler çıkarılan bilginin yerini gösterir.
Esas Sayısı : 2000/3 Karar Sayısı : 2002/34 Karar Günü : 20.03.2002 R.G. Tarih-Sayı :16.04.2002'de tebliğ edildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : İskenderun 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU : 17.02.1926 günlü, 743 sayılı "Türk Kanunu Medenîsi"nin 297/1. ve 310. maddelerinin, Anayasa'nın 10., 11/2.,
12. ve 41. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptali istemidir.
Babalığın hükmen tespiti ve tazminat istemiyle açılan davada, Medenî Kanun'un 297/1. ve 310. madde hükümlerini Anayasa'ya aykırı bulan Mahkeme, kuralların iptali için resen başvurmuştur.
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca Ahmet Necdet SEZER, Haşim KILIÇ, Samia AKBULUT,Yalçın ACARGÜN, Mustafa BUMİN, Sacit ADALI, Ali HÜNER, Mustafa YAKUPOĞLU, Fulya KANTARCIOĞLU, Mahir Can ILICAK ve Rüştü SÖNMEZ'in katılmalarıyla 13.01.2000 gününde yapılan ilk inceleme toplantısında sınırlama sorunu üzerinde durulmuştur.
Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Yasa'nın 28. maddelerine göre, Anayasa Mahkemesine yapılacak başvurular itiraz yoluna başvuran Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulayacağı yasa kuralları ile sınırlıdır. Bakılmakta olan dava evlenme vaadiyle ve cinsi münasebetin cürüm oluşturması nedeniyle babalığın hükmen tespitine ilişkindir. Medenî Kanunun 310. maddesinde yer alan "müddeaaleyh, anaya evlenme vaadettiği.... taktirde; müddeinin talebi üzerine hakim, onun babalığına hükmeder" kuralına yönelik itiraz daha önce esastan incelenerek ret kararı verilmiş, bu karar 26.12.1999 gün ve 23918 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.
Medeni Kanunun 310. maddesinde yer alan "münasebeti cinsiye... nüfuzu sui istimal teşkil eylediği takdirde; müddeinin talebi üzerine hakim, onun babalığına hükmeder" kuralının davada uygulanacak kural olmadığı anlaşılmıştır.
Bu nedenlerle, Medenî Kanunun 310. maddesine ilişkin esas incelemenin "... münasebeti cinsiye bir cürüm ... teşkil eylediği takdirde; müddeinin talebi üzerine hakim, onun babalığına hükmeder" kuralı ile sınırlı olarak yapılmasına, 297.maddenin birinci fıkrasına ilişkin itirazın esasının incelenmesine, oybirliğiyle karar verilmiştir.
Başvuru kararı ve ekleri, işin esasına ilişkin rapor, itiraz konusu kural ve dayanılan Anayasa kuralları, bunlarla ilgili gerekçeler ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Mahkeme, görülmekte olan babalık davasında Medenî Kanun'un 297/1.
ve 310. maddelerinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle resen Anayasa Mahkemesi'ne başvurmuştur.
22.11.2001 gün ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu 8 Aralık 2001 gün ve 24607 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Medenî Kanun'da yapılan yeni düzenlemeler ile nesep hukukunda değişiklikler yapılmış;
evlilik içi- evlilik dışı çocuk ayırımı dolayısı ile kişisel sonuçlu- malî sonuçlu babalık davası düzenlemesi de kalkmıştır. Yeni düzenlemeyle tanıma ve babalık hükmü ile çocuk ile baba arasında sahih olmayan nesep bağı değil, sahih nesep bağı kurulacaktır. itiraz konusu iptali istenen babalık davasının malî ve kişisel sonuçlu olabileceğine ilişkin davanın konusunu düzenleyen Medeni Kanun'un 297. maddesi ile kişisel sonuçlu babalık davasına hükmedilmesi için yasal şartları düzenleyen 310. maddesindeki kurallar kabul edilen yeni Yasa'da yer almamaktadır.
8 Aralık 2001 gün ve 24607 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 4722 sayılı Türk Medenî Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 13.
maddesinde de Türk Medenî Kanunu'nun yürürlüğe girmesinden önce açılmış olan babalık davalarının da yeni kanun hükümlerine göre karara bağlanacağı belirtildiğinden, itiraz konusu kurallar görülmekte olan davada uygulanacak kural niteliğini yitirmiştir.
Açıklanan nedenlerle konusu kalmayan itiraz başvurusu hakkında karar verilmesine yer bulunmamaktadır.
22.11.2001 günlü, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu ile yürürlükten kaldırılan 17.2.1926 günlü, 743 sayılı "Türk Kanunu Medenisi"nin, konusu kalmayan 297. maddesinin birinci fıkrası ve 310. maddesinin "...münasebeti cinsiye bir cürüm... teşkil eylediği takdirde; müddeinin talebi üzerine hâkim, onun babalığına hükmeder" kuralına ilişkin itiraz başvurusu hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 20.3.2002 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Benzer kararlar
- Anayasa Mahkemesi E. 1993/37 K. 1993/56 (07.12.1993)743 sayılı "Türk Kanunu Medenîsi"nin 310...
- Anayasa Mahkemesi E. 1999/48 K. 2002/33 (20.03.2002)743 sayılı "Türk Kanunu Medenîsi"nin 152...
- Anayasa Mahkemesi E. 2001/259 K. 2002/18 (15.01.2002)743 sayılı "Türk Kanunu Medenîsi"nin 302...
- Anayasa Mahkemesi E. 1996/47 K. 1997/43 (08.04.1997)743 sayılı "Türk Kanunu Medenisi"nin 4.5.1988...
- Anayasa Mahkemesi E. 1999/47 K. 1999/46 (28.12.1999)743 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 169...
- Anayasa Mahkemesi E. 1987/1 K. 1987/18 (11.09.1987)
- Anayasa Mahkemesi E. 2006/76 K. 2008/142 (18.09.2008)4722 sayılı Türk Medeni Kanununun Yürürlüğü ve...
- Anayasa Mahkemesi E. 2001/184 K. 2001/57 (27.03.2001)743 sayılı "Türk Kanunu Medenisi'nin 21...
- Anayasa Mahkemesi E. 2010/72 K. 2010/93 (22.09.2010)4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 337...
- Anayasa Mahkemesi E. 1996/60 K. 1996/33 (10.09.1996)4792 sayılı "Sosyal Sigortalar Kurumu...
Benzerlik yalnız kurallarla hesaplanır: aynı daire, kurul ya da karar türü, ortak kanun maddesi atıfları ve ortak terimler. Yapay zekâ kullanılmaz.