İçeriğe atla
Mire Hukuk

Anayasa Mahkemesi (norm denetimi), E. 2008/20, K. 2008/87, T. 27.03.2008

Sonuç: Ret

Künye

Mahkeme
Anayasa Mahkemesi
Karar türü
Norm denetimi
Esas numarası
2008/20
Karar numarası
2008/87
Karar tarihi
27.03.2008

Sonuç, kararın hüküm bölümünden kuralla okunmuştur; bağlayıcı olan karar metnidir.

Konu

17.7.1964 günlü, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 121. maddesinin Anayasa'nın 10. maddesine aykırılığı savıyla iptali istemidir.

Mahkemenin kendi cümlesidir; karar metninden aynen alınmıştır.

İlgili kanun maddeleri

Maddeler karar metninden kurallarla okunmuş ve mevzuat dizinine bağlanmıştır; madde metni resmî kaynaktadır. Değişiklik notları 23.08.2026 tarihinde indirilen resmî metinden okunur.

Kararın tam metni

Kişisel veriler kurallarla çıkarılmıştır; köşeli ayraç içindeki işaretler çıkarılan bilginin yerini gösterir.

ANAYASA

MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2008/20 Karar Sayısı : 2008/87 Karar Günü : 27.3.2008 R.G. Tarih-Sayı :15.04.2008'de tebliğ edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN:Kangal İcra Tetkik Mercii

İTİRAZIN KONUSU:17.7.1964 günlü, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 121. maddesinin Anayasa'nın 10. maddesine aykırılığı savıyla iptali istemidir.

I- OLAY

İcra ve İflâs Kanunu'nun 82. maddesine göre emekli maaşı üzerine konulan haczin kaldırılması istemiyle yapılan başvuru sonucunda alacaklı vekilininitiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu yolundaki savının ciddi olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI

17.7.1964 günlü, 506 sayılı Yasa'nın 121. maddesi şöyledir;

"Bu Kanun gereğince bağlanacak gelir veya aylıklar ve sağlanacak yardımlar, nafaka borçları "ve bu Kanunun 80 inci maddesine göre takip ve tahsili gereken alacaklar" dışında, haciz veya başkasına devir ve temlik edilemez.

Ancak, yanlış ve yersiz ödendiği anlaşılan her türlü gelir, aylık ve sigorta yardımları 84 üncü maddenin son fıkrası saklı kalmak kaydıyla, ilgililerin sonraki her çeşit istihkaklarından kesilmek suretiyle geri alınır.

Kurumun genel hükümlere göre takip hakkı saklıdır.

Ölüm geliri ve aylıklarından yapılan yersiz ödeme tutarları, yersiz ödenmiş olan gelir ve aylıkların kesilmesi nedeniyle aynı dosyadan gelir ve aylık ödemesi yapılan diğer hak sahiplerine Kurumca yapılması gereken gelir ve aylık ödeme tutarları nazara alınmak suretiyle tespit edilecek Kurum zararı esas alınarak tahsil edilir. Ancak, diğer hak sahiplerinden itirazda bulunanların hisseleri bu fıkra uygulamasında hariç tutulur."

III- İLK İNCELEME

Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi gereğince yapılan ilk inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu, itiraz konusu Yasa kuralı ve gerekçesi ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre, bir davaya bakmakta olan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya kanun hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırsa, bu hükmün iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurmaya yetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesi'ne başvurabilmesi için, elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen kuralın o davada uygulanacak olması gerekir. Uygulanacak yasa kuralları ise, davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikteki kurallardır.

Başvuru kararında, Emekli Sandığı'ndan bağlanan aylıkların kısmen dahi olsa haczedilmesine rağmen, itiraz konusu kurala göre Sosyal Sigortalar Kurumundanbağlanacak gelir veya aylıklar ve sağlanacak yardımların haczedilemediği, bu nedenle kuralın Anayasa'nınBaşlangıç Bölümüne ve 10.

maddesindeki eşitlik ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise deşikâyet edenin 9.8.2007 günlü dilekçesinden Kangal İcra Müdürlüğünce SSK'dan aldığı emekli maaşı üzerine mevzuata aykırı olarak konulan haczin kaldırılmasınıistediği,14.9.2007 tarihinde de haczin kaldırıldığı ve şikayetin konusunun kalmadığı,2004/19 sayılı icra takip dosyasının incelenmesindengörülmüştür.

Bu durumda, 506 sayılı Yasa'nın itiraz konusu 121. maddesi sorunun çözümünde uygulanacak kural değildir.

Belirtilen nedenle itiraz başvurusunun Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

IV- SONUÇ

17.7.1964 günlü, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 121.

maddesinin, itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağı bulunmadığından, bu maddeye ilişkin başvurunun Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 27.3.2008 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkanvekili

Osman

Alifeyyaz PAKSÜT Üye Sacit

ADALI

Üye

Fulya

KANTARCIOĞLU

Üye

Ahmet

AKYALÇIN

Üye

Mehmet

ERTEN

Üye

Mustafa

YILDIRIM

Üye

A. Necmi ÖZLER

Üye

Serdar

ÖZGÜLDÜR

Üye

Şevket

APALAK

Üye

Serruh

KALELİ

Üye

Zehra

Ayla PERKTAŞ

Benzer kararlar

Benzerlik yalnız kurallarla hesaplanır: aynı daire, kurul ya da karar türü, ortak kanun maddesi atıfları ve ortak terimler. Yapay zekâ kullanılmaz.